Google Street View Google maps zerbitzu iraultzailearen funtzionalitate iraultzailea da zeren eta munduko hiri eta herri askotako kale eta errepideetatik ibilaldi birtualak egitea ahalbidetzen duen. Hau da, Google Mapsen bitartez mundu osoa satelite gisa ikus badaiteke, Street View aukeraren bitartez errepide zein herri eta hiri askotako kaleetan murgildu ahal da erabiltzailea eta mugitu bertan ibiliko balitz bezala. Hala, bada, hemendik aurrera erabiltzaileen argazkiak ere gainjarrita agertzen dira kalean ikusten diren eraikin ezberdinetan. Irudi txikiak agertzen dira eraikinetan eta saguarekin gainean kokatuta eraikinaren gainjarrita handitzen dira. Argazki hauek Googlerena ere den Panoramio on-line irudi zerbitzuan dauden irudiak dira.

http://maps.google.com/

Cyberduck Mac Os X sistemetarako FTP aplikazio doakoa da. Software librea da eta oso ezaguna da sistema eragile honetako erabiltzaileen artean. Hala, bada, Cyberduck 3.5 bertsio berria atera da eta bertsio honetan beste berrikuntza batzuen artean garrantzitsuenetarikoa Google Docs zerbitzuarekin ekartzen duen integrazioa da. Izan ere, azken funtzionalitate honen bitartez arakatu ahal dira Google Docs zerbitzuan dauden dokumentuak FTP batean egongo balira bezala eta dokumentu horiek antolatu eta arakatu fitxategi zerrenda moduan. Gainera, jaisteko orduan lehenetsi daiteke zein formatutan jaitsiko den Google Docseko dokumentu mota bakoitza.

Proiektuaren webgunea http://cyberduck.ch/ da eta aplikazioa zuzenean deskargatzeko lotura hau erabil daiteke: http://cyberduck.ch/Cyberduck-3.5.1.zip

Irudi edizioa aipatzen bada ordenagailu erabiltzaile askori etortzen zaie burura aplikazioren bat beren irudiak aldatzeko era batean edo bestean. Audioaren kasuan, ordea, ez dira irudien kasuan bezain ezagunak norberaren audioak, abestiak edo soinuak aldatzea eta kudeatzea ahalbidetzen duten aplikazioak.

Hala ere, askotan erabilgarria izan daiteke audioa editatzea. Adibide erraz bat izan daiteke moztea abesti baten zati bat sakelako telefonoan jotzeko deiak jasotzen direnean. Beste kasu batzuetan, audio formatu aldaketa bat egin behar da audioa formatu berezi batean dagoelako eta audio erreproduzigailua ez duelako irakurtzen. Edo besterik gabe audioari efektu bereziak aplikatu nahi zaizkio, ahotsa deformatu, isiluneak txertatu, eta abar.

Audio digitala

Ordenagailuek soinu txartel bat edo gehiago izaten dute. Ordenagailuko oinarri-plakan bertan sartuta egon daiteke edo aparteko soinu txartela izan daiteke. Hala, bada, soinu txartel honen xede nagusietako bat bihurgailu analogiko-digitalaren papera betetzea da. Alegia, ordenagailura heltzen diren soinuak, mikrofonotik edo bestelako sarrera batetik, seinale analogikoak dira eta ordenagailuak prozesatu ahal izateko seinale digital bihurtu behar dira. Alderantziz, ordenagailutik ateratzen diren audioak seinale digitalak dira, eta seinale analogiko bihurtu behar dira bozgorailuetan edo entzungailuetan entzun ahal izateko. Sistema eragilea da gero soinu txarteletik audioa hartzen duena eta dagokion aplikazioari bidaltzen diona eta alderantziz.

Audio fitxategi motak

Bi audio fitxategi mota nagusi aurkitu ahal dira. Alde batetik Pulse Code Modulation (PCM) modukoak, fitxategi mota hauetan soinu uhinean egiten diren irakurketa guztiak gordetzen dira, WAV eta AIFF dira mota honetako fitxategi formatu ezagunetakoak. Beste alde batetik, fitxategi konprimituak egongo lirateke, hau da, algoritmo ezberdinen bitartez, fitxategi hauen tamaina txikitzea lortzen da, mp3 edo ogg, esaterako.

Audacity

Audacity audioa editatzeko aplikaziorik ezagunenetarikoa da, gainera, software librea, doakoa eta MS Windows, GNU/Linux zein Mac Os X sistema eragileetan erabil daiteke. Web gune honetan jaitsi daiteke erabiltzaile bakoitzaren sistema eragileari dagokion bertsioa: http://audacity.sourceforge.net/download/. Webgune honetan http://wiki.audacityteam.org/wiki/Audacity_Wiki_Home_Page, ordea, aplikazioa erabiltzeko jarraipenak eta tutorialak aurkitu ahal dira, gainera wiki eran eta komunitateak elikatuta.

Audacityk mikrofonotik edo soinu txartelaren audio sarrerara konektatuta dagoen bestelako gailu batetik (minikatea edo musika tresna elektroniko bat, esaterako) audio bat grabatzea ahalbidetzen du . Bestela, ordenagailuan jada dagoen audio bat ireki daiteke aplikazioarekin, ondoren, kasu batean edo bestean, audioa edita daiteke edo formatu ezberdinetan gorde daiteke.

Eskaintzen dituen eragiketen artean audio hori moztea, beste audioren batekin nahastea, isiluneak txertatzea, formatuz aldatzea edo efektu ezberdinak aplikatzea daude. Efektuen artean, oihartzuna, kendu zarata, atzetik aurrera, errepikatzea, ekualizatzea, anplifikatzea eta beste hainbat daude.

Aplikazioa euskaratuta dago eta hemen aurkitu ahal da euskarazko tutorial bat: http://www.scribd.com/doc/15788404/Audacity-Oinarrizko-Tutoriala-Euskaraz.

Ardour

Ardour audioa editatzeko zein audioa eta MIDI grabatzeko beste aplikazio bat da, baina kasu honetan, Mac Os X eta GNU/Linux sistemetan baino ezin da erabili. Software librea ere bada eta debalde deskargatu daiteke orrialde honetatik: http://ardour.org/download. Hala ere, hortik, aplikazioa eskuratzeagatik ordaintzeko aukera ematen zaio erabiltzaileari proiektua garatzen jarraitu ahal izateko. Hau da aplikazioaren webgune orokorra: http://ardour.org/.

Beste audio editoreak

Audioak editatzeko beste aplikazio batzuk ere badaude, nola ez, Adoberen Adobe Audition http://www.adobe.com/special/products/audition/syntrillium.html edo Free Audio Editor MS Windows sistemetarako http://www.free-audio-editor.com.

Googleren atzealde zuria txepela iruditzen zaionak badauka aldatzeko aukera eta gustuko irudi bat jarri ahal izango du bilatzailearen atzealdean. Era honetan, ordenagailua erabat pertsonalizatzea gustuko dutenek jada ez dute faltan botako Google ere pertsonalizatzea. Oraingoz soilik AEBetako orrialdean agertzen da aukera, beraz, aukera hori ikusi ahal izateko, momentuz helbide honetara joan beharko da: http://www.google.com/ncr. Baina espero da pixkanaka-pixkanaka ezaugarria hedatzea bilatzailearen orrialde guztietara. Aukera ikusteko sagua mugitu beharko da orrialdearen barnean aukera guztiak agertzeko eta leihoaren beheko ezkerreko bazterrean ikusten da atzealdeko irudia aldatzeko esteka.

Asko dira webguneak garatzeko doako baliabideak ezagupen tekniko gehiegirik behar ez dutenak. Baliabide hauen bitartez posiblea da bai webgune estatikoak eraikitzea, alegia, eduki estatikoak dituztenak, eguneraketa gehiegirik gabe eta parte hartze ahalbidetzen ez dutenak eta bai webgune dinamikoak, blogak bezala, esaterako. Hor dago Wordpress (http://wordpress.org/), adibidez. Alabaina eraikitzen den edozein webgune argitaratzeko ostatze zerbitzua ezinbestekoa da. Hau da, webgune hori egon behar da Interneteko zerbitzari batean gordeta edo ostatuta.

Hala, bada, Free Web Hosting webgunean http://www.free-webhosts.com/ webguneak garatzeko eta argitaratzeko ostatze zerbitzu doakoa aurkitzeko direktorio bat eskaintzen da. Ostatze zerbitzu bakoitzeko dituen ezaugarriak azaltzen dira, honela, ostatu nahi den webgunearen arabera baliteke ezaugarri batzuk behar izatea. Wordpress blog bat instalatzeko, adibidez, PHP lengoai interpretatzailea eta MySQL datubasea beharko da.

Ordenagailuek ezinbestez sistema eragile bat behar dute ibili ahal izateko. Izan ere, ordenagailuez hitz egiten ari bagara ere, ordenagailuek ez ezik gailu digital gehienek ere sistema eragile bat behar dute beren funtzioak bete ahal izateko.

Zer da sistema eragilea

Ezaguna den bezala, ordenagailuen funtzionamendurako bi osagai mota beharrezkoak dira. Alde batetik hardwarea dago, hau da, osagai elektronikoak, ukitu daitekeena, nolabait esateko. Bestetik, softwarea dago, alde logikoa, alegia, ukitu ezin daitekeena. Bada, bi osagaien artean sistema eragilea dago, ordenagailuen oinarrizko softwarea dela esan daiteke. Horrenbestez, arestian esan bezala, ordenagailu guztiek eduki behar dute sistema eragile bat gutxienez instalatuta ibili ahal izateko. Zibergelan aurreko artikulu batzuetan azaldu den bezala, sistema eragile bat baino gehiago egon ahal dira instalatuta ordenagailuan. Alabaina, beti kargatzen da bakarra ordenagailua pizten den bakoitzean.

Sistema eragilearen funtzioak

Sistema eragilearen xedea ordenagailu batean oso garrantzitsua da. Sistema eragileak oinarrizko sistema eskaintzen du aplikazioak erabili ahal izateko. Era honetan, ingurune grafikoa (baldin badauka, kasu gehienetan badauka) eskaintzen du, era berean, aplikazio eta software ezberdinak kargatu eta egikaritu behar ditu. Hala, bada, aplikazioak normalean programatuta daude sistema eragile zehatz baterako eta horregatik, MS Windowserako garatuta dauden aplikazioak ezin dira erabili GNU/Linux edo Mac Os X sistemetan, ez badaude bertsioak garatuta sistema hauetarako ere bai.

Bestetik, ordenagailuan dagoen hardwarea eta baliabide fisiko guztiak kudeatu behar ditu. Hau da, osagai elektronikoen ezaugarriak, aplikazioen partetik beren erabilera eta aplikazioen partetik beren erabilpena kudeatu behar du, besteak beste. Honela, aplikazio batek ordenagailuaren baliabide fisiko bat okupatuta edukiz gero, sistema eragileak kontrolatu beharko du baliabide horretarako sarbidea beste aplikazio batzuetatik.

Era berean erabiltzaileak eta beren baimenak ere kudeatzen ditu sistema eragileak hala nola sistemarako sarbidea.

Microsoft sistema eragileak

Microsoften sistema eragilea Microsoft Windows da eta bertsio ezberdinak daude bai zerbitzarietarako eta bai ordenagailuetarako, hala nola beste gailu digital batzuetarako. Ordenagailuetarako egungo bertsioa da Microsoft Windows 7, 2012 urtean MS Windows 8 aterako dela espero da. Aurreko bertsioei dagokienez Microsoft Windows Vista, Microsoft Windows XP, Microsoft Windows 98 edo Microsoft Windows 95 aipatu daitezke, esaterako. Hauetaz gain, ordenagailu erabiltzaile nostalgikoek ere MS Windows 3.11 Workgroup edo MS Windows 3.1 bezalako bertsioak gogoratuko dituzte, hala nola MS-DOS sistema eragilea.

Zerbitzarietarako Microsoft Windows Server 2008 da azken bertsioa, lehenago, Microsoft Windows Server 2003, Microsoft Windows Server 2000 edo MS Windows N.T 4.0 bertsioak argitaratu ziren.

Hau da MS Windowsen webgunea: http://www.microsoft.com/windows/

Mac Os X sistema eragilea

Appleren sistema eragilea Mac Os da eta Appleren ordenagailuetarako prestatuta dagoen sistema eragilea da. 1999 urtetik aurrera Mac Os X izena hartu du eta Unixen oinarrituta dago, alegia Unix motako sistema eragilea da. Beraz, itxura begiratuta ematen ez badu ere, teknikoki ezaugarri komun asko ditu beste Unix motako sistemekin, GNU/Linux sistemekin, adibidez. Sistema eragile hau oso zuzenduta dago hardwarera eta beraz, Appleren ordenagailuetan erabiltzera. Grafikoki, oso indartsua eta erakargarria da, garrantzi handia dauka alde grafikoak sistema eragile honetan. Teknikoki ere oso sistema eragile ona da, oso egonkorra da. “Snow Leopard” izeneko 10.6 bertsioa da berriena. Izan ere, Mac Os X bertsio bakoitzak bere izen berezia du, era honetan, 10.5 bertsioa “Leopard” da, 10.4-k “Tiger” du izena, 10.3 da Panther, 10.2 Jaguar, 10.1 Puma eta 10.0 Cheetah da.

Gehiago ezagutzeko, Mac Os X-ren webgunera jo daiteke: http://www.apple.com/macosx/

Unix eta GNU/Linux sistema eragileak

Unix eta GNU/Linux sistema eragileen artean aniztasun zabala dago, kode irekiko eta kode itxiko sistema eragileak aurkitu ahal dira. Batzuk oso profesionalak dira eta oso bideratuta daude enpresen zerbitzarietara, Sun enpresa zenaren eta orain Oracleren eskuan dagoen Solaris sistema eragilea edo HPren HP-UX bezala. Beste batzuk, ordea, mahaigaineko ordenagailuetara daude bideratuago. Ezagunen artean, lehen aipatutakoak daude, Solaris (http://www.oracle.com/us/products/servers-storage/solaris/index.html), HP-UX (http://h71028.www7.hp.com/enterprise/w1/en/os/hpux11i-overview.html), hala nola GNU/Linux banaketa ezberdinak: Ubuntu (http://www.ubuntu.com/), Debian (http://www.debian.org/), Red-Hat (http://www.redhat.com/), Suse (http://www.opensuse.org), Gentoo (http://www.gentoo.org/), Mandriva (http://www2.mandriva.com/), Fedora (http://fedoraproject.org/). Beste sistema batzuk ere badaude GNU/Linux bezala, gainera irekiak direnak baina bestelako lizentzia batekin, FreeBSD (http://www.freebsd.org/) edo OpenBSD (http://www.openbsd.org/), esaterako.

URLVoid antzematen du webgune bat fidagarria eta segurua den. Horrela, beti zalantza baten aurrean, webgune batera sartu aurretik zerbitzu hau erabili ahal da ziurtatzeko fidagarria den ala ez.

Zerbitzua erabiltzeko webgune honetara joan behar da: http://www.urlvoid.com/.

Jakiteko webgune bat segurua den aplikazio honek beste hainbat webgunetan begiratzen du ea zerrenda beltzen batean dagoen. Google-ren McAfee edo Nortonen begiratzen du esaterako beste askoren artean. Horregatik bere emaitzak nahiko fidagarriak dira. Hala ere, dena bezala, webgune honetan jasotzen den emaitzak ezin du bermatu %100ean webgune bat fidagarria dela. Beraz, zalantza sakonen aurrean, hobe ez sartzea, URLVoidek ez dela arriskutsua esan arren.

Areca Backup sistema eta datuen segurtasun kopiak egiteko aplikazio bat da. Software librea eta doakoa da eta helbide honetan deskargatu daiteke: http://www.areca-backup.org/. Eskuragarri dago MS Windows eta GNU/Linux sistemetarako.

Areca Backup Java lengoaiaz idatzita dago eta beraz, Java Makina Birtualaren 1.6. bertsioa eduki behar da instalatuta sisteman aplikazioa erabili ahal izateko.

Areca segurtasun kopia osoak, inkrementalak nahiz diferentzialak egitea ahalbidetzen du. Kopiak programatu daitezke eta kopien edukiak konprimitzeko aukera ere eskaintzen du. Honetaz gain, kopiak zifratzeko aukera ere badauka, hau erabilgarria da Interneteko lekuren batean gorde nahi bada kopia, esaterako.

Kopia bat egiteko orduan, fitxategiak iragazi daitezke, mota, tamaina edo karpetaren arabera.

Batzuetan ordenagailu baten urrutiko kontrola hartu behar da. Arrazoiak ezberdinak izan daitezke. Esaterako, etxe batean egonda beste gela batean dagoen ordenagailu baten aplikazio bat erabili nahi da eta beste ordenagailura joan behar gabe egin nahi da. Edo bulego batean, beste lankide baten ordenagailura sartu behar delako zerbait egiteko edo atazaren batean laguntzeko. Bi kasu hauetan sare lokal bereko beste ordenagailu batera egiten da konexioa. Beste kasu batzuetan, ordea, beste sare bateko ordenagailu bat erabili behar da era urruti batean. Esaterako, erabiltzaile bat lagun edo senide batean ordenagailura konektatu behar da zerbait egiten laguntzeko, edo bulegoko ordenagailutik zerbait egin nahi da etxeko ordenagailuan edo alderantziz.

Horretarako aplikazio ezberdinak daude eta gainera batzuk doakoak dira.

VNC

VNC oso aplikazio ezaguna da ordenagailuen urrutiko kontrolerako, plataforma anitzekoa da, MS Windows sistemetarako, GNU/Linux, Solaris, HP-UX eta beste Unix sistemetarako bertsioak daude eta gero Java bertsio bat ere badago beste sistema batzuetan erabili ahal izateko, adibidez Mac Os X-n. Mugikorretan ere badaude VNC aplikazio batzuk, esaterako iPhone eta Androiderako. Software librea da eta hiru bertsio ezberdin eskuratu daitezke. Free edition, doakoa dena, eta Personal Edition zein Enterprise Edition, azken bi hauek erabiltzeko lizentzia erosi beharko litzateke.

Aplikazioa deskargatzeko eta informazioa eskuratzeko gune honetara joan beharko litzateke: http://www.realvnc.com. Doako bertsioa jaisteko, harremanetarako datuak eskatzen ditu. Hala ere, soilik bidaltzen da publizitatea posta elektronikora erabiltzaileak berak informazioa jasotzeko laukitxoa hautatuz gero. Gainera, ez du eskatzen baieztapena jarritako posta elektronikora mezu bat bidaliz. Beraz, bakoitzaren aukeran gelditzen da benetako datuak eta emaila jartzea ala ez.

GNU/Linux sistemetan errazagoa da instalatzea, pakete biltegietan daudelako beharrezkoak diren bi pakete ezberdinak: xvnc4viewer eta vnc4server. Beraz, pakete hauek instalatzeko markatu besterik ez da behar.

VNC-k bi adar ezberdin ditu viewer eta server. Horrela ikusten da GNU/Linux dauden bi pakete ezberdinetan. MS Windows sistemetan instalatzerakoan ere galdetzen du bietako zein edo biak instalatu nahi diren. VNC server instalatu behar da konexioa edo urrtiko kontrola eskaintzen duten ordenagailuetan eta VNC viewer instalatu beharko da VNC server duten ordenagailuetara konektatzeko.

VNC Serverren konexioak onartzeko erabiliko den pasahitza edo erabiltzaile eta pasahitza zehaztu beharko da. VNC Viewerrekin zerbitzariaren IPa edo izena jarri behar da konektatu ahal izateko eta ondoren pasahitza eskatuko du. Hori eginda, beste ordenagailu zerbitzariaren kontrola hartuko da.

Azaldutako hau guztia nahikoa da erabili ahal izateko sare bereko ordenagailuekin, alegia, sare lokaleko ordenagailuekin. Baina beste sare bateko ordenagailu batekin konektatu nahi bada Interneten bitartez, routerretan eta suebakietan VNC portuak ireki beharko dira konexioa onartu behar den sarean. Zeren eta normalean, egun, routerrak erabiltzen baitira Internetera konektatzeko eta Router hauek gainera suebaki bat ekartzen dute. Tartean routerrik ez balitz egongo ez legoke arazorik. VNCk erabiltzen dituen portuak 5800 eta 5900 dira.

Team Viewer

Team Viewer, plataforma anitzekoa ere bada. MS Windows, Mac Os X eta GNU/Linux sistemetarako dago eskuragarri. IPhone sakelako telefonoetan ere instalatu daiteke. Kasu honetan, GNU/Linux sistemetarako ez dago pakete biltegietan, ez delako software librea. Baina bai GNU/Linux ezberdinetako paketeak jaitsi ahal direla eta zuzenean instalatu, bi klik eginez edo komandoen bitartez.

Esan bezala, Team Viewer ez da software librea baina bai doakoa dela erabilera ez komertzialetarako. Erabilera komertzialetarako lizentzia erosi beharko litzateke. Sistema eragilearen arabera, kasu honetan ere adar ezberdinak aurkitu ahal dira. All-in-one da zerbitzaria eta bezeroa aplikazio berean, alegia, konexioak onartzen ditu eta beste ordenagailuetarako konexioak egin ahal dira. QuickSupport soilik konexioak onartzeko da. MS Windows sistemetarako ere adar eramangarri bat dago USB memoria batean eraman ahal izateko.

Aplikazio honek daukan abantaila nagusia da routerretan ez dela ezer konfiguratu behar beste ordenagailu batekin konektatu ahal izateko Interneten bitartez, sare berean ere ez, jakina. Eta alde tekniko guztia gardena da erabiltzaileentzat, ez da jakin behar ordenagailuaren helbidea, IPa ez izena. Konexioak onartzeko, aplikazioa ireki eta hor datorren zenbaki luzea zein pasahitza konektatuko denari eman besterik ez da egin behar. Zenbakia zein pasahitza aplikazioak berak ematen ditu. Beraz, oso erraza da erabiltzea. Gainera, beste ordenagailuan ikusten da sagua nola mugitzen den eta egiten diren eragiketak, beraz, gauzak azaltzeko ere oso egokia da.

Aplikazioa jaisteko helbide honetara joan behar da: http://www.teamviewer.com

Kontuz irekitzen diren ateekin

Kontutan hartu behar da, horrelako aplikazio bat martxan jartzen badugu ate bat sortzen dela ordenagailura sartzeko. Aplikazio hauek, seguruak dira, sarbideak ezagutu behar dira sartu ahal izateko. Baina norbaitek sarbideak asmatzen baditu, ordenagailuaren kontrola hartuko du. Nolabait esateko, erabat itxitako gotorleku batean, ate bat jartzea bezalakoa da. Giltzapean ireki behar dena, baina giltza horrekin sartu ahal da eta lehen ez bazegoen aterik, ez zegoen sartzeko aukerarik giltzarekin edo giltzarik gabe. Honekin nahi dena ez da beldurra sartzea, baizik eta horretaz jabetzea eta orduan edukitzea aplikazio hauek irekita soilik erabiltzen direnean edo erabiliko direla uste denean. Beti piztuta egon behar badira, hau kontutan hartu beharko da.

Arazo honi irtenbidea emateko Dropbox Folder Sync oso erabilgarria izango da MS Windows sistemetan. Aplikazio hau helbide honetatik deskargatu daiteke: http://wiki.dropbox.com/DropboxAddons/DropboxFolderSync. Behin aplikazioa instalatuta karpeta edo fitxategi batean saguaren eskumako botoiarekin klik eginez gero agertzen den menuan, Sync with Dropbox aukera agertuko da Dropbox on-line zerbitzuarekin sinkronizatu ahal izateko.

Bilaketa seguru honen abantaila da bilaketaren informazioa eta bilatzen dena zifratuta garraiatzen dela erabiltzailearen ordenagailutik Googleren zerbitzariraino. Horrenbestez bidean dauden bitartekariek ezin dute informazio hori ikusi edo gorde, Internet hornitzailea edo proxy-ren bat tartean baldin badago, esaterako.

Oraingoz, funtzionalitate hau beta bertsioan dago, alegia, ez da behin betiko bertsioa. Beste zerbitzu batzuetan ezin da honela bilatu, Google Maps eta Google Images zerbitzuetan bezala, adibidez.

Oso atzean gelditu dira GNU/Linux sistemen itxura grafikoa beste sistema eragile batzuena bezain erakargarria ez zeneko garai horiek. Egun, egia esanda, aniztasun handia dago GNU/Linux sistemetan itxura grafikoari dagokionez. Era honetan, erabiltzaile bakoitzak bere beharrak edo gustuak betetzen dituen ingurune grafikoa aukeratu ahal du. Zibergelan “Aniztasun grafikoa GNU/Linux sistema eragileetan” izeneko aurreko artikulu batean honetaz hitz egin genuen, hona hemen helbidea: http://zibergela.bitarlan.net/2009/11/12/aniztasun-grafikoa-gnulinux-sistema-eragileetan/.

Aniztasun horretatik urrunago joateko, artikulu honetan 3D mahaigainak nola konfiguratu eta zein efektu lortu ahal diren azalduko da. GNome ingurune grafikoa aukeratu da oinarri gisa.

Zer instalatu behar da

Hala, bada, GNome edukita, 3D efektuak lortzeko norberaren mahaigainean, “compiz” izeneko paketea instalatu behar da pakete kudeatzailetik. Synaptic izan daiteke edo Ubuntu software biltegia, Ubuntu banaketetan. Banaketa batzuek instalatuta ekartzen dute jada pakete hau. Gero, hurrengo paketeak ere instalatzea komeni da sisteman instalatuta ez badaude: compiz-fusion-plugins-extra, compiz-fusion-plugins-main eta simple-ccsm izenekoa, hau da, Simple Compiz Config Settings Manager.

Compiz, ordenagailuaren txartel grafikoaren ezaugarri aurreratu batzuk erabiltzen dituen leiho kudeatzaile bat da. Alegia, efektu grafiko berriak eskaintzen dituen softwarea da. Compiz fusion, leiho kudeatzaile honetan eskaintzen diren plugin eta konfigurazio aplikazio sorta bat da.

Ordenagailuaren txartel grafikoan oinarritzen denez compiz hainbat efektu grafiko lortzeko, ez du edozein txartel grafikok balio sisteman compiz erabili ahal izateko: Intel, ATI edo nVidia bezalako txartelak erabili behar dira.

3D efektuak gaitu

Arestian esandako guztia behin instalatuta hainbat 3D efektu gehitu ahal dira GNome mahaigainean eta ingurune grafikoan. Horretarako, menuan, Sistema atalean, Hobespenak azpiatalean “itxura” izeneko aukerari sakatu behar zaio. Bertan “Efektu-bisualak” izeneko erlaitzean zenbait aukera agertuko dira: “Efekturik ez”, “Arrunta”, “Extra” eta “Pertsonalizatua”. Extra aukeran jada 3D efektu batzuk gaituko dira leihoen kudeaketan, besteak beste, leihoek itxura likidoa hartzen dute mugitzean, txikitzean edo handitzean. Baina Compiz eta Compiz Fusionen efektu gehiago gaitzeko “Pertsonalizatua” aukera hautatu behar da. Pertsonalizatua aukera honek baditu alboan “Hobespenak” izeneko botoi bat eta hortik konfiguratu daitezke animazio eta efektu ezberdinak. Hor, erlaitz ezberdinak agertuko dira efektuak aukeratzeko. “Animazioak” izeneko erlaitzaren barnean animazioak eta animazio extrak gaitzeko aukera dago, hor aukeratu daitezke animazio ezberdinak leihoa irekitzean, ixtean edo txikitzean. “Efektuak” erlaitzean, aplikazioa aldatzaile ezberdinen artean aukeratu daiteke, Ctrl+Tabuladore teklarekin irekita dauden aplikazio ezberdinen artean mugitzeko. Halaber, efektuak erlaitz honetan aparteko efektuak gehitu ahal dira mahaigainean eta leihoetan. Mahaigaina delako erlaitzean, mahaigain kubikoa efektua gaitu daiteke mahaigain ezberdinen artean mugitzeko eta zenbat mahaigain ezberdin bistaratu nahi diren zehatz daiteke. Mahaigain kubikoaren efektua izango da ziur aski ezagunenetarikoa eta GNome mahaigainaren 3D efektuak irudikatu nahi direnean irudi nagusia. Jakina den bezala, GNU/Linux sistemetako ingurune grafiko gehienetan mahaigain bat baino gehiago daude eskuragarri. Mahaigain bakoitzean aplikazio eta leiho ezberdinak ireki ahal dira, horrela sisteman irekita dauden aplikazio ezberdinak irizpide ezberdinen arabera mahaigain ezberdinetan sailkatu daitezke. Efektu honen bitartez, erabiltzailea mahaigain batetik bestera mugitzen denean kubo baten itxura hartuko du mahaigain aldaketak. Gainera, Ctrl + Alt teklekin batera saguaren ezkerreko botoiarekin mahaigainaren gainean klik eginez gero, kuboan zehar mugitu ahal izango da erabiltzailea mahaigain batetik bestera. Irisgarritasunari eta Erabilerraztasunari begira ere aukera batzuk eskaintzen ditu izen honetako erlaitzean, esaterako, pantailaren zooma egiteko aukera saguarekin edota tekla konbinazio batekin.

Efektu eta aukera gehiago

Efektu gehiago ikusi edo gehitu nahi izanez gero, sistemaren menuan, “Hobespenak” izeneko atalean, CompizConfig Settings Manager aukeran ikusiko dira dauden efektu asko eta gaitu ahal izango dira nahi den bezala.

RIOT (Radical Image Optimization Tool) irudiak optimizatzeko aplikazio txiki bat da. Aplikazio honen bitartez pisua jaitsi ahal da irudietan kalitate gehiegi galdu gabe. Irudi bat irekitzerakoan, aplikazioak erakusten du alde batean jatorrizko irudia eta bestean aldaketak egin ostean nola geratzen joaten den.

Horretaz gain beste aldaketa batzuk egitea ere ahalbidetzen du, irudia biratzea, iraultzea edo filtro ezberdinak aplikatzea.

Formatu asko onartzen ditu, batzuk formatu itxiak, Adobe Photoshopen psd formatua bezala, baina gorde, soilik JPG, GIF edo PNG formatuetan gorde daiteke.

Beste ezaugarri interesgarri bat da hainbat irudietan batera eragiketak egitea ahalbidetzen duela da.

Aplikazio hau doakoa da eta MS Windows sistemetarako eskuragarri dago, bertsio eramangarria ere badago USB memorietan eramateko.

Hau da aplikazioa deskargatzeko webgunea: http://luci.criosweb.ro/riot/download/

Aurreko astean aurkitu zen akats bat Twitter microbloggin webgunean. Izan ere, era erraz batean, edozein erabiltzailek bere jarraitzailea izanarazi ahal zuen beste edozein erabiltzaile. Horrela “accept izena” sarrera idatzita, Twitterren izena hori zuen erabiltzailea mezua idazten zuen erabiltzailearen jarraitzaile bihurtzen zen automatikoki.

Turkiako erabiltzaile batek aurkitu zuen akatsa. Akatsa aurkitu eta denbora gutxitan Twiterrek jarraitzaileen kontadoreak blokeatzea erabaki zuen eta zerora ikusten ziren guztiak. Erabiltzaileak akatsaz baliatuta sortzen ari ziren zoramena zela eta.

Twitterrekoek zuzendu dute akatsa eta akatsaren ondorioak ere desegin dituzte.

Gero eta ohikoagoa da bideoak ordenagailuan ikustea. Izan ere, dagoeneko, tamaina jatorreko monitoreak daude merkatuan eta bereizmena zein kolore erreala ez da zerbait berria ordenagailuetan aspalditik. Microsoft Windows sistemetan hainbat aplikazio eskuragarri daude bideoak ikusi ahal izateko, bakoitzak bere ezaugarriak ditu. Asko daudenez, hemen batzuk besterik ez dira aipatuko.

Windows Media Player

MS Windowserako bideo ikusteko aplikazioez hitz eginez gero, Windows Media Player etortzen da burura. Izan ere, sistemarekin lehenetsita datorren multimedia irakurlea da audiorako eta musikarako.

Windows Media Player formatu ezberdinak irakurtzeko gauza da. Audioren kasuan, CD audioa, WMA edo MP3 irakurtzen ditu. Bideoaren kasuan,  DVD bideoa, WMV, MPG eta AVI formatuak erreproduzitzeko gauza da, esaterako. Hala ere, formatu hauek zein beste batzuk ikusi ahal izateko codec ezberdinak jaitsi behar dira.

Windows Media Playerrek ere multimedia liburutegia sailkatzea eta erreproduzitzeko zerrendak sortzea ahalbidetzen du.

Oraingo bertsioa Windows Media Player 11 da eta hau da aplikazioaren webgunea: http://www.microsoft.com/windows/windowsmedia/default.mspx.

VLC Media Player

VLC Media Player oso aplikazio ezaguna da bideoak erreproduzitzeko. Izan ere, software librea da, doakoa da eta gainera plataforma anitzekoa. MS Windows, Mac Os X eta GNU/Linux sistemetan instalatu eta exekutatu ahal da. Gainera, bertsio eramangarria ere badago USB memoria batean eraman ahal izateko. Hau da bertsio eramangarriagoaren webgunea: http://portableapps.com/apps/music_video/vlc_portable

Software librea izateaz gain, aplikazio honek daukan beste abantaila handi bat da formatu asko irakurtzeko gauza dela eta gainera, formatu guzti horien Codecak aplikazioak berak ekartzen dituela. Beraz, formatu horiek guztiak ikusteko aplikazio honekin ez da aparteko codec instalatu behar. Ezaugarri hau asko eskertuko dute codecekin borrokatu behar izan dutenek. Gainera, hau ere suertatzen da bertsio eramangarrian, beraz, eraman ahal da bideoak erreproduzitzeko aplikazioa eta hainbat bideo formatu ikusi edozein ordenagailutatik ezer instalatu behar gabe eta codec ditxosoz kezkatu gabe.

Esan bezala, audio zein bideo formatu asko irakurtzeko gauza da aplikazio hau, besteak beste: DVD, VCD, CD audioa, H.264, Ogg, DivX, MKV, TS, MPEG-2, MP3, MPEG-4, aac, WMA, WMV. Zerrenda osoa ikusteko web orrialde honetara joan daiteke bideoaren kasuan: http://www.videolan.org/vlc/features.php?cat=video eta honetara audioaren kasuan: http://www.videolan.org/vlc/features.php?cat=audio. Honetaz gain, azpititulu eta etiketa formatu ezberdinak ere onartzen ditu, hemen ikus daiteke zerrenda: http://www.videolan.org/vlc/features.php?cat=sub.

Hau da aplikazioa deskargatzeko webgunea: http://www.videolan.org/vlc/, webgune horretan ere aplikazioaren inguruko bestelako informazioa aurki daiteke.

GOM Media Player

GOM Media Player bideoak ikusteko beste aplikazio doako bat da eta VLCren kasuan bezala bideo zein audio formatu asko irakurtzeko gai da eta beharrezkoak diren codecak ekartzen ditu. Baina kasu honetan ez da software librea eta soilik MS Windows sistemetarako dago eskuragarri. Aplikazio honek daukan berezitasuna oso txikia dela da, 6.55 MB besterik ez ditu. Gainera, ikusteko hiru era ezberdin eskaintzen ditu: arrunta, kalitate handikoa eta tb modua. Azken hau ordenagailua telebistara konektatzen dutenentzat pentsatuta dago. Azpititulu formatu ezberdinak ere onartzen ditu.

Aplikazio honek duen beste berezitasun bat da avi bideo apurtuak edo osorik ez daudenak irakurtzeko gauza dela.

Hau da aplikazioa jaisteko webgunea: http://www.gomlab.com/eng/GMP_download.html

Real Player

Real Player antzinako bideo-irakurlea da, lehenengo bertsioa 1995eko apirilean argitaratu zen eta Interneten bidezko bideo streaming-i irtenbide bezala jaio zen. Baina oraindik erabiltzen jarraitzen da. Gaur egun, gainera, hainbat bideo eta audio formatu ezberdinak erreproduzitzeko gauza da.

Debalde deskargatu daiteke eta Mac Os X, GNU/Linux zein MS Windows sistemetarako bertsioak daude. Gainera, azken bertsioak bideo ediziorako aukera sinple batzuk ere ekartzen ditu.

Hau da aplikazioaren webgunea: http://real.com/realplayer

Linux Live USB Creator, Lili USB Creator bezala ere ezagututa, MS Windowserako aplikazio bat da. Aplikazio honek USB memoria autoabiarazgarria GNU / Linux sistema barnean duena sortzea ahalbidetzen du. Horrela posiblea da eramatea USB memoria hori eta GNU/Linux sistema bat abiaraztea edozein ordenagailutatik. Beti ere, ordenagailuan hori egitea baimenduta baldin badago. Gainera, sistema eragile eramangarri honetan, Live CDetan ez bezala, konfigurazioa, laster-markak, kontaktuak edo erabiltzaileak nahi dituen aplikazioak zein dokumentuak gorde ahal ditu eta guzti hori edozein ordenagailutatik exekutatu.

Zenbait GNU/Linux banaketarekin ibiltzen da eta hemen dago aplikazioaren webgunea:
http://www.linuxliveusb.com/index.php

]]> http://zibergela.bitarlan.net/2010/05/26/lili-usb-creator-linux-euskarri-autoabiarazgarria-sortzeko-aplikazioa/feed/ 0 http://zibergela.bitarlan.net/2010/05/25/mxone-kanpoko-euskarrietarako-antibirusa/ http://zibergela.bitarlan.net/2010/05/25/mxone-kanpoko-euskarrietarako-antibirusa/#comments Tue, 25 May 2010 19:50:05 +0000 Jabi Asurmendi Sainz http://zibergela.bitarlan.net/?p=438 Jakina den bezala, Internet hedapenak malware eta birusentzat zabaltzeko bide garrantzitsu bat suposatu du. Halaber, USB memorien hedapenaren ondorioz, malware eta birus asko heltzen dira ordenagailuetara. Izan ere, USB memoria hauek ordenagailu batetik bestera mugitzen dira askotan, erabiltzailearenak ez diren ordenagailuetatik, sarritan. Beraz, ez da batere zaila malwarez kutsatzea. Honi irtenbidea emateko MXOne erabil daiteke. MXOne kanpoko euskarrietarako antibirusa da.

Bi moduluk osatua da, MX One USB modulua, USB memorian instalatzen dena eta MX One Zaintzaile modulua, ordenagailuan instalatzen dena.

MXOne automatikoki eguneratzen da, dena dela, edozein momentutan erabiltzaileak berak eguneratzea eskatu ahal du.

MXOne software librea ez bada ere, doakoa da. Ohiko antibirusekin bateragarria izaten da, beraz, ez da desinstalatu behar ohiko antibirusa MXOne erabiltzeko

Hemen deskargatu daiteke aplikazioa eta informazio gehiago irakurri:
http://www.mxone.net/

Alabaina, Euskal Herriko herri txikietara eta landa guneetara, normalean, ez dira heltzen hirietara eta herri handietara iristen diren azpiegiturak Internet gozatu eta erabili ahal izateko. Gune hauetan, beraz, Internet eskaintza mugatuago dago eta aukera gutxiago egoten dira Internet sarbideaz baliatu ahal izateko.

Horrenbestez, Internetek egun duen garrantzia aintzat hartuta Euskal Herriko administrazio publiko ezberdinek zein Internet zerbitzu hornitzaileek hau aldatzeko ahalegintzea erabakitzen duten arte, herri txikietako internautak oraingoz existitzen diren irtenbide eskasekin moldatu beharko dira.

ADSLa eta Zuntz optikoa

Arestian aipatu den bezala herri txikietara ez dira heltzen hirietara iristen diren teknologiak Internet konexiorako eta askotan beraz, ez da heltzen ez ADSLa ez zuntz optikoa. Hala ere, hauetariko baten bat iritsiz gero, ez da heltzen behar besteko estaldurarekin eta normalean eskaintzen dira oso abiadura eskasak baina hirietako abiadura handien prezio berdinetan. Beraz, ADSLa zuntz optikoa baino izan daiteke Internetera konektatzeko irtenbide bat herri txikietan, baina, esandakoa, askoz abiadura txikiagoa eskaintzen da prezio berdinetan.

Internet Mugikorra

Internet finkoaren gabezien aurrean Internet mugikorra izan daiteke aintzakotzat hartzeko aterabide bat. Izan ere, telefonia mugikor hornitzaile askok, guztiek ez esateagatik, eskaintzen dute USB modemaren bitartezko konexio mugikorra. Konexio hauen abiadura, estalduraren menpe dago. Dena dela, telefono mugikorretarako estaldura egonez gero, gutxieneko abiadura izan daiteke ADSLrekin eta WiMax bezalako beste teknologiekin eskaintzen dena baino askoz handiagoa. Nire esperientziatik, ADSL edo Wimaxen bitartez eskaintzen zidaten abiaduraren bikoitza baino gehiago lortu dut Internet mugikorrarekin. Prezioaren aldetik, Internet finkoaren antzekoa izaten da eta orokorrean WiMax baino askoz merkeagoa ateratzen da.

Teknologia honen alde txar bakarra izan liteke USB modema ez dela ibiltzen sistema eragile guztiekin eta ordenagailu bakarra konekta daitekeela. Baina, telefonia mugikor hornitzaile askok, gainera, switch-router bat eskaintzen dute. Router honetan USB modema konektatzen da eta gero hainbat ordenagailu konektatu ahal dira Wi-Fi edo Ethernet konexioen bidez. Alegia, Wi-Fi zein sare ataka ezberdinak eskaintzen dituzte hainbat ordenagailu konektatu ahal izateko. Wi-Fi zein Ethernet sare konexioak arazorik gabe erabili ahal dira sistema eragile guztiekin, gailu eramangarriekin edo sakelako telefonoekin. Beraz, router hauekin, aipatutako bi arazoak konponduta geldituko lirateke.

WIMAX
WiMAX ( Worldwide Interoperability for Microwave Access ) datu-transmisiorako hari gabeko protokolo bat da, eta irrati-uhinen bitartez banda zabaleko Internetera konektatzeko aukera ematen du. Euskal Herriko landa gune eta herri txiki askotan eskaintzen da. Izan ere, WiMax dorre bat instalatzen denean, honek hainbat kilometro karratutarako estaldura ematen du. Gero etxeetan, baserrietan edo bulegoetan WiMax hartzaile bat kokatu behar da. Hartzaile honek WiMax dorrearekin konexioa egiten du eta hartzaile honetatik eramaten da Internet sarbidea etxera edo bulegora kable bitartez.

Printzipioz oso teknologia egokia da landa guneetarako baina oraindik nahiko garestia da. Landa gune eta herri txiki batzuetan instalatzeko diru-laguntzak egon arren, instalazioak zein kuotek garesti samarrak izaten jarraitzen dute. Gainera, ez da eskaintzen abiadura handia. Lehen esan bezala, Internet mugikorrarekin baino askoz txikiagoa.

Bestetik, teknologia honek osasun kalteak eragin litzakeelako kezka ere ematen da gizartean. Esaterako, hona hemen kezka hori duen kolektibo baten adierazpena Zuberoa, Nafarroa Beherea eta Lapurdiko Internet konexiorako eskaintza dela eta:  http://arianhari.blogspot.com/2009/05/communique-des-collectifs-du-pays.html

Erabakitzeko irizpideak

Hala, bada, teknologia baten edo beste baten alde egiteko, Internet zerbitzu hornitzaile bakoitzak zer eskaintzen duen begiratu beharko da. Erabakia hartzeko, prezioa jakina oso garrantzitsua da, baina beste irizpide batzuk ere aintzat hartu behar dira, batez ere prezioa antzekoa izanez gero. Eskaintzen duen jaisteko abiadura zein igotzeko abiadura da haietariko bat. Askotan eskaintzetan soilik aipatzen da datuak jaisteko abiadura eta hori da Internet erabiltzaile gehienek erabiltzen dutena, normalean, Internetetik informazioa jaisten delako, baina beste batzuetan ere Internetera informazioa igo behar da, beraz, ezin da baztertu datu hau. Bestetik, Internet zerbitzu hornitzaile batzuek hileko datu transferentzia muga bat ezartzen dute eta muga hau gaindituta edo konexioaren abiadura izugarri jaisten dute edo Internet sarbidea mozten dute hilabetea amaitu arte. Beraz, hau ezagutzea ere garrantzitsua da. Honetaz, aparte eskaintzen diren beste gehigarri batzuk ere begiratu ahal dira, ea telefono finkoa ere eskaintzen duten edo deietarako tarifa lauak, adibidez.

Zibergela atalean hitz egin da jada USB memoria batean instalatu daitezkeen aplikazio eramangarriei buruz, lotura honetan aurkitu ahal da artikulua: http://baleike.com/blogak/zibergela/2007/10/25/eraman-pca-patrikan/. Aukera hau eskaintzen duen PortableApps proiektua oso ezaguna da eta webgune honetan aurkitu ahal da: http://portableapps.com/. Hala ere, ez da aukera bakarra, winPenPack izeneko proiektua oso aukera jatorra da pendrive batean gehien erabiltzen diren aplikazio libreak eramateko. Hau da proiektuaren webgunea: http://www.winpenpack.com. Aplikazioak multzo ezberdinetan sailkatuta daude eta aplikazio aniztasun handia eskaintzen du proiektuak. Oso erabilgarria benetan ordenagailu ezberdinetan lan egin behar duen jendearentzat.

Ubuntu 10.04 bertsio berria hasieratik instalatuko dute erabiltzaile askok. Hala ere, Ubuntuk orokorrean ez ditu aukera batzuk ekartzen nahiko ohikoak direnak. Ekartzen dituen beste batzuk, ordea, askotan kentzen edo aldatzen dira. Oso ohikoak diren aukera hauek konfiguratzeko script bat dago eskuragai, hau da, sisteman exekutatzen den aplikazio bat hau guztia automatizatzen duena. Ubuntu bertsio berria instalatu duten erabiltzaile askok ziur eskertzen dutela.

Webgune honetan argitaratu dituzte azalpenak ingelesez http://www.webupd8.org/2010/04/what-to-do-after-fresh-ubuntu-install.html, scripta jaisteko hemendik jaitsi daiteke: http://launchpad.net/ubuntustart/0.4.x/0.4.8/+download/ubuntu-10.04-start-0.4.8.4.tar.gz. Fitxategi hau deskargatu ostean, deskonprimitu behar da eta bertan dagoen scripta exekutatu sistemaren administratzaile bezala. Hori egin ondoren, leihoen bitartez automatikoki ezarri ahal diren eta instalatu ahal diren aukera ezberdinak agertzen joango dira erabiltzaileak nahi duena hautatzeko.

Sei hilero bezala badago hemen Ubuntu 10.04, Ubuntu bertsio berria. Bertsio berri honi Lucid Lynx izena jarri diote Canonical entitateko kideek. Gainera, bertsio hau LTS da, alegia, “Long Term Support”. Horrek esan nahi du iraupen luzeko laguntza teknikoa duela. Horrenbestez, hiru urtez luzatuko da mantenua eta laguntza teknikoa mahaigaineko ordenagailuetarako eta bost urtez zerbitzarietarako.

Hainbat hobekuntza sumatu daitezke Ubuntu Lucid Lynx honetan. Sistema abiarazteko abiadura, adibidez, aurreko bertsioan nahiko azkartu bazen, oraingo bertsio honetan are gehiago arindu da. Ubunturen garatzaileen helburua soilik 10 segundotan abiaraztea da, hau ezin da bete ordenagailu guztietan, ordenagailuaren ezaugarri teknikoen menpe dagoelako. Hala ere, egia esanda, aurreko bertsioarekin sistema abiarazteko azkartasuna nabaria bazen, honetan izugarri azkarra dela onartu behar da. Ordenagailua piztu eta segundo gutxitan Ubuntu martxan dago jada.

Bestetik hobekuntza tekniko batzuk ere ikus daitezke, Ubunturen bertsio berri hau Linux Kernel 2.6.32 bertsioarekin etortzen. Nvidia txartel grafikoen kasuan, Noveau da orain lehenetsitako driverra eta hobetu dituzte txartel grafiko hauetarako driver jabedunen instalazio aukerak.

Itxura aldaketa

Ubuntu Lucid Lynx abiarazten denean nabarituko den lehenengo aldaketa itxura grafikoa izango da. Erabat aldatu da beste bertsioetatik, ohiko kolore marroiarekin apurtu dute bertsio berri honetan eta morea da orain banaketaren kolore nagusia, gris iluna eta laranja ilunarekin batera.

Bestetik, leihoen gaia ere aldatu da eta botoiak titulu-barraren ezkerrean kokatu dira eta ez eskuman, ohikoa den bezala. Honen ondorioz, hasiera batean, arraroa egiten da leihoak ixtea, handitzea edo txikitzea, ohitura eta inertzia dela eta, goiko eskumako aldera eramaten delako sagua eragiketa hauek egiteko. Alabaina, laster batean ohitzen da erabiltzailea, eta bestela, beti aldatu daiteke era erraz batean hobespenetatik, itxura grafikoa aldatzeko aukeran.

Firefoxerako hasierako orrialdea eta lehenetsitako bilatzailea

Beste aldaketa bat izan da Firefoxerako hasierako orrialdea. Azkenean, Canonicalekoek Gooleren alde egin dute berriz Internet bilatzaile bat aukeratzeko orduan hasierako pantaila honetarako. Hori bai, diseinu aldaketa garrantzitsu batekin eta Ubunturen irudi berrira egokituta.

Bilaketa motorretan ere Googlek jarraitzen du lehenetsita.

Sare sozialekin, microbblogging eta berehalako mezularitzarekin integrazioa

Beste aldaketa sakon bat izan da sare sozialekin, microblogging eta berehalako mezularitzarekin garatu den integrazioa.
Saioa kudeatzeko menutik bertatik zehaztu ahal da erabiltzailearen on-line egoera: eskuragarri, ez dago, deskonektatuta, lanpetuta, ikustezina. Bertan konfiguratu ahal dira sare sozialetarako, microblogging eta berehalako mezularitza kontu ezberdinen ezarpenak. Hauek dira integratzen dituen sare sozialak eta microblogging guneak: Facebook, Twitter, Identi.ca, Flicker, StatusNet, Quaiku, FriendFeed eta Digg. Berehalako mezularitzarako hainbat protokolo integratzen ditu: Facebook berriketa, Yahoo, Jabber, Google Talk, MSN, AIM, IRC, MySpace, qq, ICQ eta beste hainbat. Berehalako mezularitzaren kasuan Empathy aplikazioarekin bateratuta dago eta sare sozialen berriketak irakurtzeko eta idazteko, Gwibber aplikazioarekin dago integratuta. Gainera, menu honetatik bertatik ere Ubuntu one kontua kudeatu daiteke eta sistemaren saioa. Beraz, menu bakar batetik kudeatu ahal dira sistemaren saioa, Ubuntu One, berehalako mezularitzaren kontu ezberdinak eta sare sozialenak. Hau da, nortasun digital anitz dituztenentzat zoragarria!

Beste alde batetik Gwibber aplikazioaren diseinua ere aldatu da eta aldaketek ez dute ekarri erakargarria izate hutsa, erabilerraztasunaren aldetik ere hobetu da izugarri eta beraz erosoago eta errazago erabiltzen da aplikazio hau.

Ubuntu One

Ubuntu One da Ubunturen aurreko bertsioarekin jaio zen zerbitzu bat, dokumentuak on-line gorde eta eskuratu ahal izateko ordenagailu ezberdinetatik norberaren Ubuntutik. Gainera, Ubuntu erabiltzen zuten beste ezagun batzuekin ere partekatu ahal ziren dokumentu hauek. Orain, gainera, Ubuntu erabiltzaileak ez direnekin partekatu daitezke. Honez gain, malgutasun gehiago dago zehazteko zein ordenagailutan partekatu nahi diren gauzak eta zer partekatu daiteke, ez soilik dokumentuak, laster markak eta kontaktuak ere partekatu eta sinkronizatu daitezke erailtzen diren ordenagailu ezberdinen artean. Bestetik, Ubuntu Music Storen erosten diren abestiak ere Ubuntu One-en gordeko dira eta erreproduzitzaile ezberdinekin sinkronizatu daitezke.

Softwarea

Canonicaletik iragarri zuten bezala, Gimp irudi editorea ez dator instalatuta lehenetsita eta erabili nahi izanez gero Ubuntu Software Biltegitik instalatu beharko da, eta minutu batzuetan Gimp sisteman instalatuta egongo da. Bestetik, Pitivi bideo editorea gehitu dute bideoak era erraz batean editatzeko. Ubuntu software biltegian ere diseinu aldaketa sakona egin da.

OffiSync Microsoft Officerako gehigarri bat da, Microsoft Office eta Google Docs bateratzea ahalbidetzen duena. Alegia, Google Docs dokumentuak, zuzenean ireki daitezke MS Officetik deskargatu behar gabe. Era berean, dokumentuak aldatu eta gorde daitezke Google Docs-en zuzenean. Hau da, MS Officetik zuzenean lan egin daiteke Google Docs-en dauden dokumentuekin.

OffiSync gehigarria instalatutakoan, aukera berri bat agertuko da MS Word, MS Excel eta MS Powerpoint aplikazioetan. Aukera horretatik, Google kontuarekin izena eman ahal da eta hortik aurrera Google Docs-en dauden dokumentuak arakatu ahal izango dira. Bilatzaile bat ere eskaintzen da gehigarri honekin, dokumentuak erraz aurkitzeko. Gainera, Google Docs-eko dokumentuak elkarlanean eratzeko sistema ere erabil daiteke OffiSync-etik.

Plugin honek “.NET Framework 3.5″ behar du ondo ibil dadin.

http://offisync.com/

Autodesk Homestyler etxeak hiru dimentsiotan diseinatzeko web aplikazio bat eta AutoCAD sortzaileen proiektu bat da. Web aplikazio honen bitartez, era erraz batean, etxeko solairua eratzen joan daiteke eta gela ezberdinak sortu. Solairu ezberdinak ere sortu ahal dira eta solairu bakoitzeko egitura sortu.

Gero elementu ezberdinak txertatu ahal dira sortutako geletan. Elementu ezberdinak sailkatuta daude menu baten bitartez. Elementuak gehitzeko, elementua arrastatu eta nahi den lekuan askatu baino ez da egin behar. Diseinua bi dimentsiotan egin daiteke eta edozein momentutan 3D moduan ikusi ahal da.

Izena eman ahal da webgunean, bakoitzaren diseinuak gordetzeko eta horrela, nahi den momentuan diseinu horiek ikusi edo aldatu ahal izateko.

Webguneak Adobe Flash teknologia erabiltzen du.

http://www.homestyler.com/

Ordenagailuek ulertzen duten hizkuntza bakarra lengoai bitarra da. Horrenbestez, ordenagailuek prozesatzen duten informazio guztia, lengoai honetara itzuli behar da. Halaber, horrela gertatzen da irudiekin eta argazkiekin, esaterako. Eta orduan, gezurra badirudi ere, ordenagailuan ikusten diren paisai eder horiek edo lagunen eta senideen argazkiak, tentsio elektriko bi maila ezberdinen bitartez osatuta daude, alegia, 1 eta 0 multzoak baino ez dira.

Hala, bada, honen erronka da sistema bat erabiltzea, 1 eta 0 soilik erabiliz, argazki edo irudi batean dagoen informazio guztia gordetzeko. Informazio hau,funtsean, puntuak edo pixelak eta puntu edo pixel bakoitzaren kolorea da. Zenbat eta pixel gehiagoren informazioa gorde, bereizmen handiagoa izango du irudiak eta beraz, zehaztasun eta  garbitasuna irabaziko du. Halaber, pixel edo puntu bakoitzeko zehaztu ahal diren koloreak zenbat eta gehiago izan orduan eta zehatzagoak izango dira puntu ezberdinen koloreak eta errealagoak izango dira argazkiak.

Guzti honen ondorioz, formatu eta estandar ezberdinak adostu dira nazioartekoki, argazki eta irudien informazio bitar hori ikusi eta gorde ahal izateko sistema ezberdinetan, sistema eragile ezberdinetan zein gailu ezberdinetan. Alegia, argazki-kamera digital batekin ateratako argazki bat ordenagailu batean ikus daiteke zein sakelako telefono batean. Gainera, ordenagailuan ikusiko da bai MS Windows sistema baldin badu edo GNU/Linux, Mac Os X edo bestelako sistema eragilea edukiz gero. Era berean, sakelako telefono batekin ateratako argazki bat, ordenagailu batean, bideo batean edo beste marka bateko sakelako telefono batean ikusi ahal izango da.

Zer dira Pixelak

Pixelak dira irudi edo argazki bat osatzen duten puntuak. Argazki formatu digitaletan, pixel bakoitzeko, dagokion kolorearen informazioa gordetzen da. Arestian esan den bezala, zenbat eta pixel gehiago eduki, orduan eta bereizmen handiagoa du irudi batek. Alegia, puntu gehiago ditu eta beraz zehatzagoa da. Horregatik, ematen zaio hainbesteko garrantzia argazki-kamera digitalen megapixel kopuruari, esaterako bost Megapixeleko argazki-kamera batek bost bat milioi puntu dituzten argazkiak ateratzen ditu. Beste era batean esanda, 3200 x 2400 bereizmenarekin ateratzen bada argazki bat, argazki hori 7,8 megapixel izango ditu.

Pixelak ikus daitezke argazki batean irudiak ikusteko edo aldatzeko programa batekin zoom bat aplikatuz gero. Zoomaren bitartez handitzen doan heinean, puntu laukiak nabaritzen joaten dira. Puntu lauki horiek pixelak dira.

Irudi formatuak

Irudi formatu asko daude, eta gehienak erabili ahal dira sistema eta gailu ezberdinetan, beste batzuk, ordea, oso ezagunak badira ere, ez dira hain orokorrak eta aplikazio zehatz batekin lotuta daude, “PSD”, Photoshop-en kasuan, esaterako.

BMP formatua

BMP formatua, bit-mapa bat da eta irudi mota hauetako luzapena “.bmp” da. Formatu honek, pixel matrize bat edo taula bat bezala gordetzen du irudien informazioa eta lehen esan den bezala, pixel bakoitzeko, bere kolorearen informazioa gordetzen da. Kolorearen informazioa, kolore-sakonera baten arabera gordetzen da. Honela, 24 biteko sakonera batekin, hamasei milioi kolore ezberdin zehatz daitezke pixel bakoitzeko, hau da , 2²⁴. Zortzi biteko sakonera batekin, ordea, soilik 256 kolore erabili ahal dira, 2⁸.

Formatu honen alde txarra da, orduan, argazkian dagoen pixel bakoitzeko, bere kolorearen informazioa gordetzen dela, horrek esan nahi du, bereizmen handiko irudiak oso-oso pisutsuak izango liratekeela.

GIF formatua

Gif formatua duten irudiek “.gif” luzapena izaten dute. Irudi hauek asko erabiltzen dira Internet munduan, webguneak eta web orrialdeak sortzerakoan, logo, marrazki, botoi edo animazio bezala. Izan ere, irudi hauek gardentasuna baimentzen dute, alegia, irudiaren atzealdea edo beste zati bat gardena izan daiteke eta gainera, irudi multzoak edo frameak erabiliz, animazioak egitea ere ahalbidetzen du formatu honek. Gainera, GIF formatua irudiaren tamaina txikitzeko gauza da, kalitatea galdu gabe. LZW izena du formatu honek erabiltzen duen algoritmoa. Alde txarra da, 8 biteko sakonera erabiltzen duela koloreetarako, 256 kolore, alegia, eta beraz, bideratuago dago marrazkietara edo logoetara, argazkietara baino. Kolore gehiago izanez gero, paletaren koloreak murriztu egin behar dira, eta horrek kalitate-galera bat ekartzen du.

PNG formatua

PNG (Portable Network Graphics) formatua kalitate-galerarik gabeko algoritmo batean oinarrituta dago. Formatu hau ez dago inongo patenterik menpe eta GIF formatuaren gabeziak konpontzeko sortu zen. Hala, bada, PNG formatuaren bidez, kolore sakonera eta gardentasun-maila handiagoa duten irudiak gorde ahal dira eta beraz, GIF formatuaren bidez baino kalitate gehiago edukiko dute. PNG formatuarekin, ordea, ezin da animaziorik egin, GIFekin bezala, horretarako, MNG formatua sortu zen. PNG formatua ere oso egokia da Interneten erabiltzeko. Formatu honetako fitxategiek “.png” luzapena dute.

JPEG formatua

JPEG formatuaren izen osoa Joint Photographic Experts Group da eta “.jpg”, edo “jpeg” batzuetan, da dagokion luzapena. Formatu honen algoritmoa kolore errealeko irudiak konprimitzeko pentsatuta dago, alegia, 24 biteko kolore-sakonera duten irudietarako. Beraz, asko erabiltzen da argazkietarako. Hala ere, JPEG formatuaren konpresioak kalitate galera ekartzen du, zenbat eta gehiago konprimitu, orduan eta txartoago ikusiko da argazkia, gutxiago okupatuko badu ere, printzipioz. Beraz, oreka bat bilatu behar da kalitate eta konpresioaren artean, formatu honen bitartez irudiak gordetzerakoan.

Adobe software konpainiak Adobe Creative Suite 5 diseinu eta web garapenerako aplikazio paketea abiarazi du. Pakete honetan Adobe Photoshop, Fireworks, Dreamweaver, Illustrator, Premiere edo Flash bezalako aplikazio ospetsuak daude.

Adobe Creative Suitea oso erabilia da diseinu arloko profesionalen artean eta erabiltzaile ez profesionalen artean ere oso ezaguna da. Eta badela urte bat eta erdi CS4 bertsioa atera zutenetik, beraz, suit honen erabiltzaileak irrikan zeuden jada CS5 berria ikusteko eta erabiltzeko.

Adobe Creative Suitaren webgunea: http://www.adobe.com/products/creativesuite/

Webgunea frantsesez: http://www.adobe.com/fr/products/creativesuite/

Webgunea gasteleraz: http://www.adobe.com/es/products/creativesuite/

]]> http://zibergela.bitarlan.net/2010/04/14/adobe-creative-suite-5-abiarazi-du-software-konpainiak/feed/ 0 http://zibergela.bitarlan.net/2010/04/14/dragoman-fitxategi-formatu-bihurtzailea-mac-os-x-rako/ http://zibergela.bitarlan.net/2010/04/14/dragoman-fitxategi-formatu-bihurtzailea-mac-os-x-rako/#comments Wed, 14 Apr 2010 16:07:46 +0000 Jabi Asurmendi Sainz http://zibergela.bitarlan.net/?p=385

Dragoman, Mac Os Xrako oso aplikazio erabilgarria da. Fitxategi formatu ezberdinen artean bihurketak egitea ahalbidetzen du.

Hala, bada, formatu grafikoen artean bihurketak egitea posiblea da PDF, JPEG, PNG, TIFF eta GIF formatuak erabili ahal dira. Era berean audio formatuen artean ere bihurketak egin daitezke eta MP3, OGG, VORBIS edo FLAC formatuak onartzen ditu, honetaz gain, musika CD batetik atera ahal dira abestiak, ripeatu deitzen dena, eta mp3 formatuan gorde.

Testu fitxategien arteko bihurketak egin daitezke TXT, HTML, RTF, XML edo Safari Web Archives formatuekin, DOC fitxategi sinpleak ere erabili ahal dira.

Artxibo konprimitu edo paketatuen artean ere aldatu ahal dira formatuak DMG, RAR, StuffIt, ZIP, TAR edo DMG formatuak onartzen dira.

Beraz, Mac Os X erabiltzaileentzako oso aplikazio erabilgarria izan daiteke, gainera, fitxategi batekin edo gehiagorekin lan egitea posiblea da.

Proiektuaren webgunea ikusteko eta deskargatzeko url honetara joan beharko da: http://creativebe.com/dragoman/